niedziela, 20 grudnia 2015

Kaczka krzyżówka Anas platyrhynchos

Kaczka krzyżówka Anas platyrhynchos zasiedla wszelakie rodzaje zbiorników wodnych, ich obrzeża, tereny podmokłe, akceptują sąsiedztwo ludzi. Platyrhynchos wywodzi się z języka łacińskiego i oznacza płaskonosa. Stwierdzono, że krzyżówka może kopulować z ponad dwudziestoma innymi gatunkami kaczek dając różne mieszańce międzygatunkowe. Gniazdują w różnego typu miejscach jak dziuple drzew, dachy niskich budynków, sterty kamieni, kępach krzaków, norkach w ziemi, szczelinach budynków czy w łanie pokrzyw. Krzyżówki są gatunkiem stale zwiększającym swoją populację. Samice potrafią przygarnąć nie swoje pisklę otaczając je niezwykłą opieką i troską.


Długość ciała: 50 - 60 centymetrów

Masa ciała: 750 - 1570 gram

Rozpiętość skrzydeł: 75 - 100 centymetrów

Wygląd: Samica ubarwiona na brązowo. Posiada niebieskie lusterko z metalicznym połyskiem i białą obwódką oraz brązowy dziób. Samiec kaczki ma głowę połyskującą na zielono oraz z białą obrożą na szyi. Dziób żółty. W szacie spoczynkowej wyglądem podobny jest do samicy, jednak odróżnia go żółty kolor dzioba.

Lęgi: Zawierają "małżeństwa" sezonowe i łączą się w pary po widowiskowych tańcach godowych. Toki zaczynają się we wrześniu, tuż po pierwszym pierzeniu i kończą w maju. Wyboru kandydata na odpowiedniego "męża" dokonuje samica. Gestem wskazującym wybranka jest pływanie obok wybranego kaczora i wielokrotne potrząsanie do tyłu głową. Przed zapłodnieniem para kaczek odłącza się od stada i oboje wykonują skłony. Samica kładzie się w poprzek na tafli wody, następnie samiec wsiada na nią z boku i trzyma się piór na szyi kaczki. Po zapłodnieniu dumny kaczor wyprostowuje się i wykonuje rundę honorową wokół swej wybranki. Na koniec oboje kąpią się i strząsają kropelki wody z upierzenia. Gniazdo jest bardzo dobrze ukryte wyścielone źdźbłami traw i puchem. Czasem usytuowane jest w głębi lądu. Lęgi rozpoczynają się od połowy kwietnia do połowy maja. Samica składa od 8 do 12 jaj. Gdy w gnieździe znajduje się więcej jajek, to znak że pochodzą one od wielu samic. Wysiadywanie trwa do 28 dni, po złożeniu ostatniego jaja. Młode osiągają lotność po 50 do 60 dni po wykluciu, zaś płciowość w wieku jednego roku. 

Pożywienie: Odżywiają się praktycznie wszystkim: roślinami rosnącymi w wodzie i na brzegu, nasionami, korzeniami, rybami, robakami, kijankami, ślimakami, czasami żabami. 

Występowanie: Większość kontynentu Eurazji, od Alaski aż po Meksyk. Podgatunki zasiedlają Australię, wyspy Pacyfiku i Madagaskar. Zimowiska znajdują się na zachód lub południe od miejsc lęgowych.

Występowanie na Podlasiu: Wszelkie zbiorniki wodne, cieki, parki.



Samica Krzyżówki Anas platyrhynchos








Samiec w szacie godowej








Samiec w szacie spoczynkowej zmieniający upierzenie





środa, 16 grudnia 2015

Kormoran Phalacrocorax carbo

Phalacrocorax pochodzi z języka greckiego. Phalakros oznacza łysogłowego, corax wronę/kruka. Carbo pochodzi z języka łacińskiego i oznacza węgiel. Są to ptaki długo żyjące i szybko uzyskujące dojrzałość płciową już w wieku 3 lat. Skorzystał wyraźnie na działalności ludzkiej i biologicznemu zanieczyszczeniu wód. Ryby w czystej wodzie są mniej liczne w gatunki niż zbiorniki o większej trofi. Kormorany wykorzystują nadwyżkę ryb w żyznych wodach, karmiąc swoje potomstwo i zwiększają tym samym swoją populację. Zatem odradza się populacja krajowych kormoranów po spadku w latach siedemdziesiątych. Ostatnio ptaki te postrzegane są przez wędkarzy jak i właścicieli stawów rybnych jako intruzi ze względu na wyjadanie ryb. Innym problemem dla środowiska są ich ostre i palące odchody, które powodują obumieranie drzew.

Długość ciała: 80 - 100 centymetrów

Masa ciała: 1800 - 2800 gram

Rozpiętość skrzydeł: 130 - 160 centymetrów

Wygląd: Duży smukły, ciemno ubarwiony ptak pływający. Dorosłe osobniki na początku sezonu lęgowego posiadają na biało ubarwione takie części ciała jak kark, tył głowy i boki szyi. Z tyłu głowy formuje się czub z piór. Później białe zostają fragmenty stawów biodrowych oraz policzki. Młode osobniki mają praktycznie biały cały brzuch.

Środowisko: Wody słodkie, słone, słonawe i wybrzeża morskie.

Lęgi: Gnieżdżą się na skalistych wyspach, drzewach. Robią to najchętniej w koloniach lęgowych i przy dobrych warunkach kolonia rozrasta się w setki i tysiące par. W kwietniu przystępują do lęgów i składają zazwyczaj od 3 do 4 jaj, chociaż może to być również od 2 do 6 jaj. Wysiadują je 27 - 31 dni, zaś młode opuszczają gniazdo po 50 dniach. Drugie tyle rodzice poświęcają na ich dokarmianie. Gniazdo zbudowane jest z gałęzi, trzcin oraz roślin wyłowionych z wody. Młode pokryte są gęstym i ciemnoszarym puchem. Po usamodzielnieniu się przybierają matową, ciemnobrązową barwę. Średni sukces lęgowy wynosi 1,2 - 1,6 młodego na parę rocznie.

Pożywienie: Odżywiają się praktycznie rybami. Ich zapotrzebowanie wynosi 750 gram ryb dziennie. Są jednymi z ptaków nurkujących, którym pióra przemakają aż do skóry. Jedynie głód zmusza je do nurkowania i pływania w wodzie. Po wyjściu z wody rozpościerają skrzydła i suszą je na powietrzu.

Występowanie: W 6 podgatunkach zasiedlają obszar wszystkich kontynentów z wyjątkiem Ameryki Południowej i Antarktydy. W Polsce obserwować można ich ekspansję w głąb kraju. Próbują nawet zimować w naszym kraju na zbiornikach zaporowych i nie zamarzających odcinkach rzek. W Polsce głównie na Wybrzeżu i Mazurach.

Występowanie na Podlasiu: Północne krańce województwa, zbiornik Siemianówka, Jezioro Zygmunta Augusta, Stawy Dojlidzkie.